Dù bạn đang dùng nền ghi chú nào, thì bạn cũng có thể áp dụng những nguyên tắc sau dây để quản lý kiến thức.
Việc đặt tên ghi chú là là một trong thực hành cơ bản để quản lý thông tin trên mọi nền tảng. Bằng việc đặt tên, bạn có thể biết chính xác vị trí và nội dung của ghi chú. Bạn bạn có thể áp dụng nó ở bất kỳ nền tảng nào, dù là quản lý file trên google driver, Notion, Obsidian, Logseq. [1]
Xem chi tiết tại: Đặt tên cho ghi chú
(the capture habit)
Đây là thói quen bạn lưu lại tất cả thông tin liên quan trong một ghi chú để tránh phân mảnh thông tin. Ví dụ như trong lớp học, bạn có thể lưu lại tất cả đường link liên quan, slide của thầy giáo, tải các bài đọc dưới dạng PDF và để nó gọn vào trong một trang ghi chú. Khi bạn cần học, ôn lại kiến thức, bạn đỡ mất thời gian tìm lại các mảnh thông tin nhỏ.
Nếu bạn ghi chú trên giấy, bạn có thể tạo ra một thư mục trên google doc để tổng hợp các thông tin liên quan đến bài đọc. Sau khi kết thúc môn học, bạn nên scan lại tất cả ghi chú trên giấy của mình và để lại vào thư mục điện tử để lưu trữ lâu dài và giảm thiểu rủi ro mất dữ liệu.
Vẻ đẹp của thực hành này, đó là bạn có thể “quay lại thời gian” và học lại những workshop, lớp học mà bạn đã học từ trước đó rất lâu. Mình nghĩ nó cũng là một cách để giúp việc học đỡ bị lãng phí. Và chi phí mà bạn cần phải bỏ ra đó là dành thêm 5-10 phút sau mỗi buổi học để sao lưu dữ liệu và hệ thống ghi chú cá nhân.
(the backup habit)
Với mọi nền tảng ghi chú, thực hành cơ bản để sao lưu dữ liệu là bạn nên có ít nhất một bản backup để phòng trừ trường hợp bị mất dữ liệu. Với ghi chú trên giấy, bạn nên scan lại tài liệu và lưu trữ bản PDF trên máy tính. Với các nền tảng ghi chú điện tử khác, bạn nên download và sao lưu 1 tuần/ lần dữ liệu của bạn lên trên đám mây hoặc USB. Mình hay mua USB 70k (64gb) trên Shopee, rồi cứ đến cuôi tuần là download backup data trên Notion và backup data trên Logseq/ Obsidian của mình vào trong USB.
Những thực hành xử lý thông tin là một phần của việc quản lý thông tin. Vì việc tổ chức, chọn lọc và tự giải thích thông tin giúp bạn xử lý thông tin một cách ngăn nắp, qua đó bạn
vì nếu bạn biết chọn lọc thông tin khi học, thì khi xem lại kiến thức, bạn sẽ đỡ mất công phải đọc lại từ đầu. Nếu bạn tổ chức thông tin tốt bằng đề mục và mục lục thì bạn sẽ biết mỗi thông tin nhỏ ở phần nào. Cũng như nếu bạn có những phần giải thích kiến thức, bạn có thể biết được mình đang hiểu biết gì
Thực hành này giúp bạn chọn lọc thông tin qua từng lần làm việc với dữ liệu, từ đó giúp bạn chọn lọc được thông tin quan trọng nhất
Khi bạn sử dụng các phần mềm ghi chú mạng lưới (Logseq và Obsidian), bạn càng liên kết thông tin với các ghi chú liên quan thì bạn càng có khả năng tìm kiếm thông tin cao hơn thông qua những ghi chú bạn đã liên kết.
Trước kia với cách quản lý theo kiểu thư mục (trên máy tính, Google Driver, Notion), bạn chỉ có 1 cách duy nhất truy cập vào một tài liệu bằng việc phải nhớ chính xác vị trí mà bạn lưu thông tin. Với các phần mềm ghi chú mạng lưới, bạn có thể tìm các ghi chú bằng tất cả ghi chú đã liên kết.
(Mình biết là hơi khó hiểu nên bạn xem video sau để dễ hình dung hơn nhé)
Với việc ghi chú trên giấy và các phần mềm quản lý bằng thư mục, bạn vẫn có thể liên kết thông tin bằng cách thực hành như Concept note, Concept map, và Map of content. Xem thêm: Cách quản lý ghi chú trên sổ tay